Sytuacja dzieci z autyzmem z Płocka i powiatu płockiego

 

 


Opracowała: Renata Szpilkowska-Lorenc

 

Mimo, że dostęp do informacji na temat autyzmu jest coraz większy, i że odbyło się kilka akcji uświadamiających, które miały za sprawa mediów zasięg ogólnopolski, w Polsce istnieje niewiele wyspecjalizowanych ośrodków służących pomocą zdesperowanym, zagubionym, często pozostawionym samym sobie rodzicom i ich dzieciom.

W Płocku dotychczas nie istniała żadna organizacja (fundacja, stowarzyszenie), która skupiałaby rodziców dzieci z autyzmem.

Nie znaczy to, że problem autyzmu nie istnieje. Wprost przeciwnie, w samym Płocku zdiagnozowanych jest czterdzieścioro dzieci, które potrzebują indywidualnego nauczania, przynajmniej na etapie początkowym, fachowego programu edukacyjnego stworzonego tylko dla nich oraz wyszkolonych terapeutów pod kątem terapii z dzieckiem autystycznym.

Obraz kliniczny autyzmu i towarzyszących mu deficytów rozwoju jest dla każdego dziecka inny, dlatego nie jest możliwe ustalenie jednego wzoru postępowania dla wszystkich dzieci autystycznych. Poza tym metody terapii i edukacji dla tych dzieci są specyficzne.

 

Nie przynoszą efektów ani metody przeznaczone dla dzieci z upośledzeniem umysłowym, ani nie działają pozytywnie, nawet bardzo zintensyfikowane oddziaływania odpowiednie dla dzieci z normą intelektualną, ale nieautystycznych.[1]

 

W innych miastach Polskich, w których od niedawna funkcjonują ośrodki terapeutyczne zajmujące się tylko dziećmi autystycznymi (ośrodek w Poznaniu), „siłą napędową” przy ich tworzeniu byli rodzice i inni członkowie rodzin, którzy korzystając z instrukcji lekarzy oraz terapeutów, na własną rękę zdobywali wiedzę i organizowali zajęcia dla swoich dzieci.

Uświadamiali władzom miast, że problem na ich terenie istnieje, że trzeba dać tym dzieciom realną szansę powrotu do społeczeństwa.

Doświadczenia kilku miast, które, jako jedne z pierwszych powołały do życia wyspecjalizowane ośrodki terapeutyczno-edukacyjne, skoncentrowane na edukacji dzieci w wieku przedszkolnych wyraźnie pokazują, jak wiele z tych dzieci i jak stosunkowo szybko zostały włączone w programy w masowych placówkach integracyjnych i znalazły się w nich z powodzeniem.

Udało im się dzięki aktywnej pomocy ze strony władz miasta, którym zrzeszeni w stowarzyszeniach rodzice nie tylko uwidocznili złożoność problemu edukacji dzieci z autyzmem, obudzili w nich wrażliwość na problemy rodzin, ale również pokazali korzyści finansowe wynikające z programu wczesnej interwencji.

Lepiej zainwestować w drogą, ale w większości przypadków efektywną terapię małych dzieci z autyzmem, które z powodzeniem dają się już po kilku latach (czasami nawet wcześniej) włączyć do grupy rówieśniczej w masowej szkole i kontynuować naukę wraz z nimi, niż zapewniać im naukę w szkołach życia, czy też potem budować i utrzymywać farmy dla dorosłych z autyzmem.

W wyniku efektywnej terapii społeczeństwu zostają równolegle zwrócone dwie osoby: dziecko, które pobierając naukę, ma szanse aktywnie uczestniczyć w życiu zawodowym oraz jego matka, którą opieka nad dzieckiem przed rozpoczęciem terapii pochłaniała całkowicie, obciążała zarówno psychicznie, jak i fizycznie.

         Dzięki organizacjom pozarządowym działających na rzecz dzieci i osób autystycznych, poprawia się nie tylko jakość ich życia, ale również jakość terapii, rehabilitacji i edukacji.

Niski poziom wiedzy ze strony lokalnych władz miasta w Płocku, mimo, że nie wynika z ich braku dobrej woli, przejawia się m.in. brakiem jakiegokolwiek programu adresowanego do chorych na autyzm i ich rodzin, nie mówiąc już o inicjowaniu, koordynacji czy wspieraniu podejmowanych przez nich działań.

W efekcie większość potrzebujących, których bliscy nie wiedzą o możliwości założenia specjalistycznych ośrodków, pozbawiona jest jakiejkolwiek specjalistycznej terapii, pozostając najczęściej pod „standardową” opieką pediatryczną, rzadziej neurologiczną.

Nie musi tak być, dlatego pierwszych krokiem na drodze do założenia wyspecjalizowanego ośrodka w Płocku było powołanie do życia stowarzyszenia pomocy osobom autystycznym i ich rodzinom, którego głównym celem będzie nie tylko zapewnienie terapii i edukacji dzieciom z autyzmem, ale także propagowanie wiedzy na ten temat, szkolenia nauczycieli, lekarzy, wolontariuszy i rodziców, tworzenie grup wsparcia dla rodziców i innych członków rodziny.

W dniu 24.07.2004 w Płocku odbyło się zebranie założycielskie Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Autyzmem „Odzyskać Więzi”, na którym wybrany został Zarząd Stowarzyszenia oraz przyjęty statut określający cele organizacji.

Nazwa Stowarzyszenia nie jest przypadkowa i można powiedzieć, że streszcza precyzyjnie cel, który będzie nam przyświecał w działalności na rzecz dotkniętych tą okrutną chorobą dzieci.

W dniu 7.09.2004 Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Autyzmem „Odzyskać Więzi” zostało zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym i tym samym posiada osobowość prawną.

Dużo przed nami do zrobienia, by stać specjalistyczną placówką, w której dzieci autystyczne i ich rodziny znajdą fachową pomoc. Lokal, który dzięki uprzejmości Władz Miasta Płocka dostaliśmy na preferencyjnych warunkach wymaga kapitalnego remontu, nie dysponujemy niezbędnymi funduszami do jego przeprowadzenia ani żadnym specjalistycznym sprzętem potrzebnym do terapii. Z uwagi na fakt, iż stowarzyszenie nie jest organizacją zarabiającą, będziemy musieli odwołać się do ludzkich serc i wrażliwości na cierpienie dzieci, które dzięki fachowej terapii wcale nie musi być ich udziałem.

W czerwcu 2004 odbył się w Płocku pierwszy stopień szkolenia adresowanego do nauczycieli placówek szkolnictwa specjalnego, nauczycieli grup integracyjnych w przedszkolach, nauczycieli klas integracyjnych w szkołach, studentów i rodziców. W sierpniu 2004 roku miało miejsce kolejne spotkanie a we wrześniu odbyło się szkolenie trzeciego stopnia.

Ogólnym celem spotkania było opanowanie podstawowych umiejętności w pracy z dzieckiem z autyzmem. Osoba kończąca kurs zapoznała się z podstawową wiedzą dotyczącą charakterystyki dziecka z autyzmem, definicją autyzmu, objawami osiowymi i przyczynami. Poznała podstawy teoretyczne terapii opartej o teorie uczenia się oraz strategie pracy nad trudnymi zachowaniami, w tym nad zachowaniami rutynowymi, agresywnymi, autoagresyjnymi. Zdobyła praktyczne umiejętności dotyczące oceny stanu wyjściowego dziecka, pracy nad umiejętnościami przygotowującymi do uczenia się, a także podstawy pracy nad rozwojem mowy oraz samodzielnego spędzania czasu.

W kursie uczestniczyły nauczycielki z przedszkola nr 33 w Płocku, nauczycielki ze Szkoły Podstawowej z Oddziałami Integracyjnymi nr 22 w Płocku, inni pedagodzy i psycholodzy, studenci Wydziału Pedagogiki ze S.W. im. P. Włodkowica w Płocku oraz rodzice.

Szkolenie obejmowało 45 godzin i prowadzone było przez panią mgr Monikę Chróst, która jest pedagogiem specjalnym, logopedą, nauczycielem-terapeutą Oddziału Dla Dzieci z Autyzmem w Poznaniu, jak również superwizorem, Członkiem Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Autyzmem w Poznaniu, inicjatorem powstania Punktu Diagnostyczno-Konsultacyjnego i Oddziału Dla Dzieci z Autyzmem w Poznaniu. Szkolenie obejmowało część teoretyczną w formie wykładu połączonego z metodami aktywizującymi oraz część praktyczną w postaci warsztatów wzbogaconych filmami video z pracy Oddziału w Poznaniu.

         W styczniu 2005 zaczęło się nowe trzystopniowe szkolenie, uczestniczą w nim pedagodzy, studenci oraz rodzice.

Mamy nadzieję, że wyniesiona wiedza zaowocuje podjęciem fachowej terapii z dziećmi autystycznymi z Płocka.

Liczymy na współpracę z władzami miasta Płocka i pozostajemy w nadziei, że będzie ona owocna.

 









 

 







 

 






 

 

Kontakt:

Stowarzyszenie na Rzecz Osób z Autyzmem "Odzyskać więzi"
09-409 Płock, Al. Jana Pawła II 29/21
tel. 0-692439647
e-mail: autyzmpomoc@tlen.pl , autyzmpomoc@autyzmpomoc.org.pl

REGON 611422308
NIP 7742826064

Rachunek bankowy: ING Bank Śląski
59 1050 1966 1000 0022 8334 7942

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



[1] A. Rajner, M. Wroniszewski, Skutecznie i profesjonalnie. Poradnik dla organizacji pozarządowych pracujących na rzecz dzieci i dorosłych z autyzmem i nie tylko. Fundacja „Synapsis”, Warszawa 2002.